Soft-shading in Photoshop

Geplaatst door: Enphra
Geplaatst op: 2010-01-13

Omdat ik op mangaschool vrij veel mensen zie die moeite hebben met schaduwen kleuren op de computer, heb ik een korte tutorial gemaakt. Hierin laat ik twee manieren zien: eentje zoals ik vroeger kleurde toen ik nog geen tablet had, en eentje die handig gebruik maakt van de pressure-levels van je tablet.

Let op: deze tutorial is geschreven voor Photoshop CS3. In oudere versies van Photoshop en vermoedelijk ook programma's zoals the Gimp zullen alle besproken opties waarschijnlijk wel aanwezig zijn, maar misschien heten ze iets anders en staan ze op een andere plek.

Om te beginnen neem ik aan dat je al een tekening op de computer hebt staan en alle basiskleuren al ingevuld hebt (als je niet zeker weet hoe je dat moet doen, kijk dan eerst even naar de andere tutorials op mangaschool).

Als voorbeeldjes gebruik ik twee verschillende afbeeldingen: een eenvoudige bal om een simpel idee te geven wat het effect van de besproken shading techniek is, en een chibi tekening om te laten zien hoe het er in een echte tekening ongeveer uitziet.




Zorg ervoor dat je de kleur op een aparte laag hebt staan (dus niet op dezelfde laag als de lineart!). Een van de allerhandigste opties van digitaal kleuren is dat je lagen op slot kan zetten. In Photoshop doe je dat met het vierkante knopje naast 'lock' in je layer panel. Zodra je dit doet, komt er een slotje naast de naam van je laag te staan.




Dit op slot zetten zorgt ervoor dat je alleen kan kleuren op de plek waar al kleur is, zodat je niet per ongeluk uit kan schieten met de schaduw en later weer moet gaan gummen. Zoals je ziet heb ik bij het plaatje van de chibi elk kleurvlak op een andere laag staan. Dit met een layer lock zorgt ervoor dat als ik bijvoorbeeld met donkerpaars op het haar-laagje ga shaden, het paars alleen op het haar komt en niet op de huid komt en al het andere in de buurt (want dat staat immers allemaal op een andere laag).

1: Fluffy brushes

Voor techniek 1 gebruik je simpelweg een zachtere brush dan normaal. Dit doe je door bovenin het scherm op het kleine pijltje naast je brush te klikken, of door rechts te klikken op je tekening (wel opletten dat je de brush-tool aan hebt staan en niet bijvoorbeeld de gum of het sleep-handje).

Nu ben je in het scherm met de verschillende door Photoshop gemaakte brushes. Deze hebben allemaal andere eigenschappen; de ene is hard, de ander zacht, groot, klein, etc. Voor het shaden gebruik je een van de meest 'fluffy' brushes.



Let op dat je een vrij grote brush pakt (overdrijven mag, door de layer lock zie je het toch niet als er iets naast komt!) want als de brush te klein is valt het fluffy effect niet genoeg op, groter betekent zachtere schaduw.



Dit doe je voor elk laagje: pak een kleur die donkerder is dan je basiskleur (of lichter als je een highlight wil maken) en kleur met een fluffy brush de schaduw.



Let ook op waar het licht vandaan komt! Bij de bal heb ik gekozen om het licht van linksboven te laten komen, dus de highlight zit links en ze schaduwen rechtsonder. Bij de chibi is het juist omgekeerd; het licht komt hier van rechtsboven, dus bij elke vorm zit de schaduw linksonder. Je kan compleet zelf kiezen waar het licht vandaan komt (van boven als het zonlicht is, of misschien van onder als er een kaars op de grond staat, of van de handen als je character net magisch vuur oproept) maar hou het wel consistent door de hele tekening.

Deze techniek is vrij makkelijk en goed voor beginners omdat hij een mooi zacht effect geeft, en zowel met een tablet als een muis gedaan kan worden (dit voorbeeld is ook zonder tablet gemaakt, omdat ik het even zeker wilde weten.).

2: Opacity pressure

Voor techniek 2 (degene die ik momenteel veel gebruik voor mijn schilderachtige werk) heb je een tekentablet nodig met pressure-levels (drukniveaus). Voor zover ik weet hebben alle Wacom tabletten dit sowieso, als je een tablet van een ander merk hebt moet je even kijken of het werkt of niet.

We gaan nu namelijk spelen met de Photoshop opties voor pressure. Om te beginnen open je het brush-opties scherm (dit is een ander schermpje dan we net hadden!) Deze open je door boven in het menu op Window -> Brush te klikken. Je krijgt dan het volgende schermpje:



Je ziet hier ook weer de standaard brushes (rechts) en de opties voor deze brushes (links). je ziet hier dat voor een van de eerste standaard brush het vakje 'shape dynamics' aangevinkt staat. Klik op de naam en je krijgt het volgende schermpje te zien:



Onder het kopje 'size jitter - control' staat hier als het goed is 'pen pressure'. Wat dit betekent staat onder aan het plaatje uitgelegd: als je zachtjes met je pen op het tablet drukt teken je een dunne lijn, en hoe harder je drukt hoe dikker de lijn wordt. Dit is bij de meeste mensen het standaard gedrag voor de pen pressure, en is heel erg handig voor schetsen, lineart maken of cell-shading.

Voor soft-shading vind ik het persoonlijk heel handig om deze instellingen wat te veranderen:



Ik vink 'shape dynamics' uit en 'other dynamics' aan. Als je hier voor 'opacity jitter' weer pen pressure selecteert, geeft dat het effect zoals kort uitgelegd onderaan. Als je zachtjes met je pen op het tablet drukt is de kleur vrijwel doorzichtig, en hoe harder je drukt hoe dekkender deze wordt.

Als je met deze brush gaat kleuren krijg je heel erg het effect van echt schilderen: dunne kleurlaagjes verf over elkaar heen. Je neemt weer een kleur die donkerder is dan de basiskleur. Op de plaats waar de schaduw het donkerst is leg je een vrij dekkende kleur neer, en op de plek waar het kleurverloop moet komen ga je heel lichtjes een paar keer heen en weer.



Je doet weer precies hetzelfde als bij de vorige techniek: voor elk laagje breng je apart met een donkerdere kleur de schaduw aan:



Heel belangrijk bij deze techniek is dat je niet alles met één penseelstreek goed wilt hebben. Om een mooi verloopje te krijgen moet je juist vaker heel zachtjes drukkend heen en weer kleuren. En wees niet bang als je het toch te donker vindt worden: dan pak je gewoon de basiskleur weer en ga je dáár weer heel licht mee schilderen, totdat het verloopje precies zo is als je het wilt hebben.

Ik gebruik hier een harde brush, en werk vrij ruw als voorbeeld zodat je goed kan zien dat het allemaal penseelstreken over elkaar zijn.
Als je de twee chibi's vergelijkt zie je het verschil voornamelijk goed in de hoed. Je kan ook beide technieken combineren: een fluffy brush én opacity pressure. Het hangt allemaal af van wat voor effect je wilt bereiken met je shading.

Als afsluiter nog een paar tips:

- Experimenteer! Probeer verschillende standaard brushes uit (als je wat rondklikt in het brush-opties schermpje zie je deze ook allemaal verschillende instellingen hebben), zie wat voor effect het heeft, welke je het mooiste vindt, welke je het fijnst vindt werken, etc. Wat ik hier bespreek is hoe ik het fijn vind om te kleuren, maar iedereen doet het anders. Het belangrijkste is dat je de basis doorhebt en weet hoe verschillende brushes werken, als je dat weet kan je je stijl eindeloos aanpassen.
- Bestudeer goed waar schaduwen moeten komen. Windweaver heeft hier al een korte les over geschreven, en kijk vooral rond naar hoe schaduwen in het echt werken. Hou één lichtbron in gedachten, en hou die consistent (het licht komt bijvoorbeeld altijd van linksboven in je tekening, dus alle schaduwen zitten rechtsonder van elk object).
- Schaduwen op een gekleurd object zijn nooit zwart of grijs! Gebruik altijd een donkere variant van de basiskleur om schaduwen mee te maken.

Heel veel succes!